artikel

Zorg ervoor dat je genoeg verdient en spaart voor later

Strategie 385

Stoppen met werken is een onderwerp dat bij elke ondernemer wel eens door het hoofd speelt. In een vierluik bespreken Jan Buitelaar (Resultsplus) en Sandra Klein Lenderink (Meer Leven Financiële Planning) het proces rondom stoppen met werken en het staken van de bedrijfsactiviteiten. Dit artikel gaat over een verhaal uit de praktijk. Tim en Marieke* namen 35 jaar geleden een slagerij over. Wat zij altijd voor ogen hielden, was dat ze voor hun 60e met de onderneming wilden stoppen. Door slim ondernemerschap en een dosis geluk is dat ook gelukt. Een verhaal uit de praktijk.

Zorg ervoor dat je genoeg verdient en spaart voor later

Als startend ondernemersechtpaar ligt het niet voor de hand om direct na te denken over op welke leeftijd je wilt stoppen. Tim en Marieke deden dat wel. Toen zij de onderneming overnamen, was deze aangesloten bij een bedrijfsvergelijkingsclub. Zij zetten het lidmaatschap voort en kwamen terecht in een werkgroep met oudere en ervaren ondernemers. Tijdens de bedrijfsbezoeken, en ook tijdens de jaarlijkse bespreking van de cijfers, werd er bij hen toen al op gehamerd om een plan te maken voor de toekomst.

Opmerkingen van collega’s zetten hen aan het nadenken en zo ontstond het voornemen om toe te werken naar een situatie waarop zij voor hun 60e konden stoppen. Uitgangspunt daarbij was dat zij niet afhankelijk wilden zijn van de opbrengst van hun onderneming bij staking.

Voldoende winst

Tijdens ons gesprek over hoe zij het hadden aangepakt, deden ze een belangrijke uitspraak: ‘Alleen als je tijdens je ondernemerschap geld verdient, kun je sparen voor later’.

Tim en Marieke hebben vanaf de start van de onderneming hun focus gehad op een zo optimaal mogelijk rendement van hun bedrijf. Telkens stelden zij zich de vraag: ‘Hoe kan het beter, sneller, hoe leveren onze inspanningen het meeste op?’

Zij bewezen dat liefde voor het vak en een goed inkomen prima samen kunnen gaan. Door te leren van collega’s en de goede dingen die zij zagen tijdens de bedrijfsbezoeken toe te passen in hun bedrijf, wisten zij het resultaat telkens te verbeteren.

Beleggen

Uitgaande van hun bedrijfsomvang en de marktomstandigheden wisten zij elk jaar een winst (voor belasting) te realiseren van circa €100.000. Natuurlijk was het ene jaar beter dan het andere. Voor zichzelf hadden zij bepaald wat zij privé nodig hadden.

Na aftrek van belasting en privéuitgaven bleef er ieder jaar voldoende over. Je kunt dan besluiten om een (nog) mooiere auto te kopen of het uit te geven aan andere dingen. Zij besloten dat niet te doen en te sparen om voor hun 60e te kunnen stoppen.

Waarin beleggen?

De ondernemers besloten te gaan beleggen en er deed zich de mogelijkheid voor om een pand verderop in de straat te kopen. Dit pand zou op termijn geschikt zijn om appartementen in te creëren.

De huuropbrengsten werden apart gezet en later kochten Tim en Marieke nog enkele panden aan en verbouwden die. Daarnaast kochten zij een aantal lijfrentepolissen die met 60 jaar zouden uitkeren. Hierbij geldt dat de investering onbelast is en de uitkering (later) belast wordt.

Natuurlijk zijn er verschillende mogelijkheden.

Betalen bij staking

In het verleden waren er voor zelfstandig ondernemers mogelijkheden om fiscale verplichtingen voor zich uit te schuiven. Die zijn er nu ook nog. Door het opvoeren van een Fiscale Oudedags Reserve kan de belasting afdracht in een jaar worden verminderd. Van uitstel komt echter geen afstel. Uiteindelijk moet je bij beëindiging van de onderneming over het uitgestelde bedrag belasting betalen.

Als je van deze fiscale mogelijkheid gebruikmaakt, is het zaak ook daadwerkelijk daarvoor middelen te reserveren om de verschuldigde belasting bij staking te kunnen voldoen. Ook een belangrijk punt is dat je bij staking over de stille reserves in de onderneming moet afrekenen. Dat kunnen stille reserves in het pand zijn, maar ook in de inventaris. Bij de eenmanszaak, vennootschap onder firma of commanditaire vennootschap is een dergelijke afrekening onvermijdelijk. Als je de exploitatie van de onderneming verkoopt, maar niet het pand, zul je het pand moeten verhuren. Dan komt er niet direct vermogen vrij, terwijl dat vaak wel nodig is.

Verder is er een complicerende factor, namelijk de transitievergoeding aan personeel. Als je onderneming onverkoopbaar is en wordt
gestaakt, zul je aan alle werknemers, afhankelijk van het aantal dienstjaren, een bedrag aan transitievergoeding moeten betalen. In de praktijk kan dit bedrag behoorlijk oplopen.

Tim en Marieke hadden de benodigde middelen bij elkaar om de fiscale claim over de stille reserves te kunnen betalen. Verder namen ze ‘in het zicht van de haven’ geen mensen meer aan voor onbepaalde tijd. Door met contracten voor bepaalde tijd te werken, creëerden zij de mogelijkheid de arbeidsovereenkomsten te ontbinden zonder grote financiële gevolgen.

Niet alledaags

Zo’n vier jaar voor hun 60e verjaardag diende zich een stel aan dat wel interesse had in de onderneming. Iets inbrengen was geen optie. Het tegendeel was zelfs het geval: hun huis stond onder water. Toch zagen Tim en Marieke mogelijkheden. Op basis van wederzijds vertrouwen werden de beide ondernemers aan de vennootschap toegevoegd. Er werden duidelijke afspraken gemaakt over de periode en de beloning. Ook werden afspraken gemaakt over noodzakelijke persoonlijke groei van het stel. In overleg werden er cursussen gevolgd en werden zij meegenomen in alle facetten van het ondernemerschap.

Het nieuwe paar groeide op natuurlijke wijze in de onderneming en kon ook door de diverse fiscale voordelen een eigen vermogen in de onderneming opbouwen. Na drie jaar konden zij met behulp van een eigen financiering bij de bank de onderneming overnemen. De overname van het pand laat nog wel enige tijd op zich wachten. Voor Tim en Marieke niet onbelangrijk, omdat ze met de ontvangen huurpenningen voor een deel in hun onderhoud kunnen voorzien.

Deskundigen

Dit ondernemersechtpaar had de zaken goed voor elkaar. Met behulp van fiscalist en accountant en een gedegen eigen inbreng konden zij op de gewenste datum hun bedrijf overdragen.

Het personeel kon verder en zij gaan genieten van hun vrije tijd. De overdracht van de onderneming was het sluitstuk van een proces waar vanaf de start naar toe is gewerkt.

Tot besluit

In een serie van vier artikelen hebben we stilgestaan bij wat er komt kijken als u wilt stoppen met uw bedrijf.

Duidelijk werd dat dit proces idealiter zo vroeg mogelijk in gang moet worden gezet. Tussen het moment van daadwerkelijk stoppen en de gedachte daaraan liggen vaak nog drie tot vijf jaar. Begin tijdig met het proces en schakel deskundigen in die weten hoe zij dit moeten regisseren.

* De namen in dit artikel zijn gefingeerd. De werkelijke namen van de ondernemers zijn bij de redactie bekend.

In het kort

  • Bij de start begint ook de regie van het eind.
  • Je kunt alleen reserveren voor later als je nu genoeg verdient.
  • Geef wat je verdient uit met verstand.
  • Houd daarbij ook de verdere toekomst in gedachten.
  • Je onderneming voorziet lang niet altijd in je pensioen.
  • Niet elke onderneming is verkoopbaar.
  • Laat je gedurende je ondernemerschap constant bijpraten over recente fiscale ontwikkelingen in het licht van een toekomstige beëindiging.
  • De destijds gekozen ondernemersvorm is misschien nu niet meer de juiste.
  • Houd er rekening mee dat een overnamekandidaat een beroep op je doet om de overname te financieren.
  • Breng in beeld wat je na staking aan inkomen nodig hebt.
  • Bedenk in een vroeg stadium wat je met je tijd gaat doen.
  • Begin tijdig de ‘slotakte’ te regisseren met behulp van de juiste deskundigen.
  • Zorg ervoor dat je weet hoeveel je fiscaal moet afrekenen en zorg ook voor de beschikbaarheid van de benodigde middelen. Met stenen kun je de fiscus niet betalen.
  • Zoek aansluiting bij anderen (club of vereniging) en luister naar adviezen van ondernemers die het ‘bewezen’ hebben.
  • Sta open voor niet-alledaagse oplossingen.
  • Draag geleidelijk over; bied de ander kansen; stuur hem op cursus. Een goede slager is nog geen ondernemer. Leer de
    opvolger omgaan met cijfers.
  • Gebruik je netwerk.
  • Als Plan A niet is te realiseren, stel dan bij en zorg voor een plan B.
Reageer op dit artikel